1. Haberler
  2. SAĞLIK
  3. 85 bilinmeyen proteinin ilk olası eşleri belirlendi

85 bilinmeyen proteinin ilk olası eşleri belirlendi

featured
Google'da Abone Ol
0
Paylaş

Bu Yazıyı Paylaş

veya linki kopyala

Mitokondrideki Gizemli Proteinler

Texas A&M AgriLife Research bilim insanları, insan biyolojisinde uzun süredir merak edilen bir soruya yanıt bulmak için yapay zekâdan yararlanıyor: Mitokondrideki yüzlerce gizemli proteinin işlevi nedir? İnsan hücrelerinin enerji merkezleri olan mitokondrilerde yaklaşık 1,100 protein bulunduğu biliniyor, ancak bunların çoğunun işlevi hâlâ belirsiz.

Bu durum, mitokondriyal proteinlerdeki mutasyonların %30’dan fazlasının kanser, Parkinson ve Alzheimer gibi yaygın hastalıklarla birlikte nadir kalıtsal metabolik bozukluklarla ilişkilendirilmesi nedeniyle önemli bir sorun teşkil ediyor.

Yapay Zekâ ile Protein Eşleştirme

Proteinlerin kesin biyokimyasal işlevlerini bilmeden, bu hastalıkların nedenlerini anlamak zor. Bilim insanları, proteinlerin hangi diğer proteinlerle etkileşimde bulunduğunu belirleyerek işlevlerini tahmin etmeye çalışıyor. “İnsan mitokondriyal proteomunun tahmin edilen etkileşim ağı” adlı çalışmada, ekip, 1,100 insan mitokondriyal proteinin tüm olası eşleştirmelerini tarayarak 630,000’den fazla kombinasyonu değerlendirdi.

Yapay zekâ aracı AlphaFold-Multimer kullanılarak yapılan bu tahminler, birçok hastalıkla ilişkili proteini daha önce bilinmeyen biyolojik yollarla bağlantılandırdı. Bu da potansiyel tanı ve tedavi hedeflerini ortaya çıkardı.

Yapay Zekâ ile Hızlandırılan Araştırmalar

Yaklaşık üç yıl önce, Abhinav Swaminathan ve Vishal Gohil, mitokondriyal protein etkileşimlerini hızlandırmak için AlphaFold-Multimer adlı bir yapay zekâ aracını test etmeye başladılar. Google DeepMind tarafından geliştirilen bu aracı kullanarak 2,895 olası mitokondriyal protein etkileşimini belirlediler. Bu etkileşimlerin yarısından fazlası daha önce bildirilmemişti.

İki yıl süren laboratuvar deneyleri, tahmin edilen birçok ortaklığın doğrulanmasını sağladı. Bazı deneyler, St. Louis’deki Washington University School of Medicine ile iş birliği içinde gerçekleştirildi.

Sonuçlar ve Gelecek Umutları

Elde edilen sonuçlar, yapay zekâ tahminlerinin bilim insanlarına en olası sonuçlar elde edebilecekleri laboratuvar deneylerine yön verebileceğini gösterdi. Ekip, tahminlerini MitoMatch adlı ücretsiz çevrimiçi bir kaynak olarak sunarak, dünya genelindeki araştırmacıların çalıştıkları proteinlere olası partnerler atamasına olanak tanıdı.

Swaminathan, “Bu araştırmanın başarılı olmasının sebebi, protein işlevi sorununu ele almak için daha büyük bir soru sormamız ve kaynaklarımızla yaratıcı çözümler geliştirmemizdir,” dedi. Mitokondri ile ilişkili hastalıklar için tedavi yöntemleri henüz uzak görünse de, ekiplerinin yapay zekâ yaklaşımındaki son başarıları umut verici bir başlangıç noktası oluşturuyor.

85 bilinmeyen proteinin ilk olası eşleri belirlendi
0

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

0/30 karakter