Dünya genelinde 27 ülkeden 94.000 beyin taramasının inceleneceği büyük bir araştırma projesi başlatıldı.
Proje Hakkında
ABD Ulusal Sağlık Enstitüleri (NIH) tarafından finanse edilen beş yıllık bu proje, sekiz yaygın ruhsal bozukluğun beyin fonksiyonları üzerindeki etkilerini analiz edecek. Araştırma, Keck Tıp Okulu’ndan Mark ve Mary Stevens Nörogörüntüleme ve Bilişim Enstitüsü (Stevens INI) tarafından yürütülecek ve 3,2 milyon dolarlık bir bütçeye sahip olacak.
Proje, şizofreni, bipolar bozukluk, majör depresyon, travma sonrası stres bozukluğu (PTSD), obsesif-kompulsif bozukluk (OKB), dikkat eksikliği/hiperaktivite bozukluğu (DEHB), otizm spektrum bozukluğu ve anoreksiya nervoza gibi sekiz farklı durumu kapsayacak.
Fonksiyonel Beyin Haritalama Yöntemi
Proje, dinlenme halindeki fonksiyonel MRI (manyetik rezonans görüntüleme) kullanarak beyin aktivitesini kaydedecek. Bu yöntem, beynin farklı bölgeleri arasındaki kan oksijen seviyesindeki küçük değişimleri izleyerek, araştırmacıların hangi beyin anormalliklerinin ortak olduğunu belirlemelerine olanak tanıyacak.
Stevens INI’den Paul M. Thompson, projenin baş araştırmacısı, “Her bir bozukluk genellikle kendi başına incelendi. Ancak ortak bir analiz yöntemi ile tüm bozuklukları yan yana inceleyerek beyin anormalliklerini daha iyi anlayabileceğiz,” dedi.
Veri Paylaşımı ve İşbirliği
Bu çalışma, ENIGMA Konsorsiyumu’nun genişletilmesi olarak görülüyor. 47 ülkeden 2.500’den fazla bilim insanını bir araya getiren bu küresel ağ, nörolojik ve ruhsal hastalıklarla ilgili en büyük beyin görüntüleme çalışmalarını yürütüyor. Proje kapsamında, sekiz farklı uluslararası araştırma grubu, işbirliği yaparak işleme yöntemlerini standart hale getirecek.
Bu sayede, farklı laboratuvarlar tarafından elde edilen veriler karşılaştırılabilir hale gelecek ve bu bozuklukların belirgin özellikleri ilk kez tanımlanabilecek.
Yapay Zeka Uygulamaları
Ayrıca, projede elde edilen büyük veri setinin, yapay zeka yöntemleri ile analiz edilmesi planlanıyor. Bu sayede, daha küçük çalışmalarda tespit edilemeyen hastalık işaretlerinin ortaya çıkarılması hedefleniyor.
Araştırmacılar, ruhsal bozuklukların genetik olarak üç aileye ayrılabileceğini öne süren önceki çalışmaları test edecekler. Beyin fonksiyonları arasındaki ilişkileri inceleyerek, bu bozuklukların altında yatan ortak biyolojiyi anlamaya çalışacaklar.
İlaçların Etkileri Üzerine Araştırmalar
Proje ayrıca, lityum ve antipsikotik ilaçların beyin fonksiyon dinamikleri ve bağlantıları üzerindeki etkilerini de inceleyecek. Amaç, bu bozuklukların tanısını iyileştirmek ve tedavi süreçlerini daha etkili hale getirecek beyin ölçümlerini belirlemek.
Stevens INI’nin direktörü Arthur W. Toga, “Bu büyüklükteki çalışmalar, dünya çapındaki araştırmacıların ortak yöntemler üzerinde anlaşmalarını gerektirir. Bu çalışmalar, psikiyatri alanında beyin biyolojisine dayalı ölçümlere geçişi hızlandırabilir,” ifadelerini kullandı.
