Ağrı kesicilerin daha önce benzer bir şikâyette kullanılmış olması, her durumda güvenle ve kontrolsüz biçimde kullanılabilecekleri anlamına gelmiyor. İlacın türünün yanı sıra dozu, kullanım süresi, kişinin yaşı, böbrek fonksiyonları ve kullandığı diğer ilaçlar da risk üzerinde etkili olabiliyor.
Bazı ağrı kesiciler böbrek kan akımını etkileyebiliyor
Steroid olmayan antiinflamatuvar ilaçlar (NSAİİ) olarak adlandırılan bazı ağrı kesiciler, böbreklerde kan akımının düzenlenmesinde rol oynayan prostaglandinlerin üretimini azaltabiliyor.
Uzm. Dr. Füsun Topçugil, aynı ilacın herkeste aynı riski oluşturmadığını belirterek böbrek fonksiyonları, diyabet, hipertansiyon, sıvı kaybı ve eş zamanlı kullanılan ilaçların birlikte değerlendirilmesi gerektiğini söylüyor.
Susuzluk varsa risk artabiliyor
Kusma, ishal, yüksek ateş veya yetersiz sıvı tüketimi nedeniyle vücudun susuz kaldığı dönemlerde böbreklere ulaşan kan miktarı azalabiliyor. Bu durumdayken bazı ağrı kesicilerin tekrarlayan şekilde kullanılması, özellikle riskli kişilerde akut böbrek hasarı olasılığını artırabiliyor.
Bazı tansiyon ilaçları ve idrar söktürücülerle NSAİİ grubu ağrı kesicilerin birlikte kullanılması da böbrek fonksiyonları açısından dikkat gerektiriyor.
Kimler daha dikkatli olmalı?
Önceden böbrek fonksiyonlarında azalma bulunanlar, ileri yaştakiler, diyabet, hipertansiyon veya kalp yetmezliği olanlar ile sıvı kaybı yaşayan kişilerde risk daha yüksek olabiliyor.
Topçugil, bunun bu kişilerin hiçbir zaman ağrı kesici kullanamayacağı anlamına gelmediğini; ilaç türü, doz ve kullanım süresinin kişinin sağlık durumuna göre belirlenmesi gerektiğini vurguluyor.
Sürekli ağrı kesici ihtiyacına dikkat
Tekrarlayan baş, bel veya eklem ağrılarını sürekli ilaçla baskılamak, ağrının altında yatan nedenin değerlendirilmesini geciktirebiliyor.
Uzm. Dr. Füsun Topçugil, “Ağrı vücudun verdiği bir belirtidir. Tekrarlayan ağrıda yalnızca semptomu baskılamaya odaklanmak yerine nedeninin değerlendirilmesi gerekir” diyor.
Böbrek fonksiyonlarındaki bozulmanın her zaman erken dönemde belirti vermeyebileceğine de dikkat çeken Topçugil, özellikle sık ağrı kesici kullanan veya kronik hastalığı bulunan kişilerin kontrolsüz ilaç kullanımından kaçınmasını öneriyor.
